Çin’de tespit edildi, bilim insanları alarma geçti: Dünyaya yayılma riski var

Bilim insanları, dört yıl boyunca 10 farklı çeşide ilişkin 142 yarasanın böbrek dokularını inceledi. PLOS Pathogens mecmuasında yayımlanan sonuçlara nazaran bu virüslerin ikisi meyve yarasalarında bulundu ve ölümcül Hendra ve Nipah virüsleriyle yakın genetik akrabalığa sahip olduğu ortaya çıktı.

Hendra ve Nipah üzere henipavirüsler, idrar yoluyla bulaşabiliyor ve insanlarda yüzde 40 ila yüzde 80 ortasında değişen yüksek mevt oranlarına sahip. Bu virüsler, ağır beyin iltihabına ve teneffüs yolu hastalıklarına yol açabiliyor; birebir vakitte hayvanlar için de büyük bir tehdit oluşturuyor.

Uzmanlar, virüs taşıyan yarasaların meyve bahçelerine yakın yaşaması nedeniyle, meyvelerin dışkı ya da idrarla kontamine olabileceğini ve bu durumun beşerler yahut hayvanlar tarafından tüketilmesi halinde bulaşma riskini artırabileceğini vurguladı.

AVUSTRALYA’DAN İKAZ: GEÇMİŞİ HATIRLATIYOR

1994 yılından bu yana Avustralya’da en az 66 Hendra virüsü salgını görüldü. Birinci salgın, Brisbane’in Hendra banliyösündeki at yarışı tesislerinde gerçekleşti ve bir antrenör ile 13 atın vefatına neden oldu. O tarihten bu yana dört insan ve onlarca at daha bu virüsten ötürü hayatını yitirdi.

Monash Üniversitesi’nden virolog Doç. Dr. Vinod Balasubramaniam, bu yeni keşfin Avustralya için özel bir kıymet taşıdığını belirterek, “Yunnan’daki insan yerleşimlerine yakın meyve bahçeleri, Avustralya kırsal yapısıyla benzerlik taşıyor. Bu da biyogüvenlik tedbirlerinin artırılması gerektiğini gösteriyor” dedi.

Sydney Üniversitesi’nden yaban hayatı hastalık ekoloğu Dr. Alison Peel ise doğal ömür alanlarının tahrip edilmesi ve besin kaynaklarının azalması ile virüs bulaşma riskinin direkt temaslı olduğunu vurguladı. Peel, 2023 yılında Hendra virüsü üzerine yürüttüğü çalışmanın bu bahiste kıymetli bulgular sunduğunu, tıpkı sistemin Çin için de geçerli olabileceğini söyledi.

DÜNYAYA YAYILMA RİSKİ VAR

Virolog Dr. Yong Gao Peng ise “Bulgular ani bir salgını doğrulamaz fakat yarasaların taşıdığı mikroorganizmalar hakkında hala ne kadar az şey bildiğimizi gözler önüne seriyor. Bu da yalnızca Avustralya için değil, tüm dünya halk sıhhati açısından ihtar niteliğinde” dedi.

Öte yandan İngiltere’nin Wight Adası’nda bir meskenin bahçesinde yaralı halde bulunan bir yarasa, ender görülen kuduz gibisi bir virüs taşıyordu. Yarasa eldivenle alınıp kutuya konularak gece boyunca meskende tutulduktan sonra ise Isle Of Wight Yarasa Hastanesi yetkililerine teslim edildi. İngiltere Etraf, Besin ve Kırsal İşler Bakanlığı, yapılan testlerde yarasanın kuduz gibisi bir virüs taşıdığını doğruladı. Fakat yapılan denetimlerde rastgele bir ısırık yahut tırnak izine rastlanmadı.